Dołącz do czytelników
Brak wyników

HR Now

22 lipca 2020

NR 17 (Lipiec 2020)

HR na szpilkach by Monika Smulewicz. Część 3. Profilaktyczna opieka zdrowotna

105

Podstawowym obowiązkiem pracodawcy, bezwzględnie wynikającym z przepisów kodeksu pracy, jest zapewnienie pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, sprawowanie profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracowniami, a także zapewnienia pracownikom dostępu do wstępnych i okresowych szkoleń bhp, bez odbycia których zgodnie z prawem, nie mogą oni wykonywać swoich obowiązków.
W tym zakresie m.in. pracodawca zobowiązany jest kierować pracowników na badania wstępne, kontrolne, okresowe, a pracownik ma obowiązek je wykonać. Badania profilaktyczne przeprowadza się w miarę możliwości w godzinach pracy i zawsze na koszt pracodawcy.
 

POLECAMY

Zgodnie z Art. 229 Kodeksu Pracy nie wolno dopuścić do pracy pracownika, który nie posiada aktualnego orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań do wykonywania pracy na określonym stanowisku.

Wyróżniamy następujące rodzaje badań profilaktycznych:

  • Badania wstępne, którym podlegają osoby przyjmowane do pracy oraz pracownicy młodociani przenoszeni na inne stanowiska, a także inni pracownicy przenoszeni na stanowiska, na których występują czynniki szkodliwe dla zdrowia. Pracodawcy nie muszą jednak kierować na wstępne badania pracowników, pod warunkiem, że dostarczą ważne orzeczenie lekarskie z poprzedniego miejsca pracy, pod warunkiem, że:
  • przyjęcie do pracy u nowego pracodawcy następuje w ciągu 30 dni po rozwiązaniu lub wygaśnięciu poprzedniego stosunku pracy,
  • pracownik przedstawi nowemu pracodawcy aktualne orzeczenie lekarskie stwierdzające brak przeciwwskazań do pracy w warunkach pracy opisanych w skierowaniu na badania lekarskie,
  • nowy pracodawca stwierdzi, że warunki te odpowiadają warunkom występującym na danym stanowisku pracy,
  • pracownik nie jest przyjmowany do wykonywania prac szczególnie niebezpiecznych.
  • Badania okresowe, którym podlegają pracownicy w czasie trwania stosunku pracy w związku z upływem terminu ważności badań wstępnych czy też okresowych.
  • Badania kontrolne, którym podlegają pracownicy, których niezdolność do pracy spowodowana chorobą trwa dłużej niż 30 dni. Przeprowadza się je również celem potwierdzenia zdolności do wykonywania pracy na dotychczasowym stanowisku pracy.

W związku z powyższym na działach HR-owych ciążą następujące obowiązki:

  • kierowanie pracowników na badania wstępne, okresowe i kontrolne,
  • czuwanie nad terminowością badań profilaktycznych,
  • egzekwowanie od pracowników i kierowników liniowych wykonania w terminie badań wstępnych okresowych i kontrolnych,
  •  przechowywanie orzeczeń lekarskich.
     

Zgodnie z Art. 229 Kodeksu Pracy nie wolno dopuścić do pracy pracownika, który nie posiada aktualnego orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań do wykonywania pracy na określonym stanowisku.


Koszt badań i czas wolny na badania 

Koszt badań profilaktycznych oraz inne koszty profilaktycznej opieki zdrowotnej ponosi Pracodawca. 
Badania profilaktyczne przeprowadza się w miarę możliwości w godzinach pracy, w związku z powyższym Pracodawca zobowiązany jest udzielić pracownikowi zwolnienia od pracy na czas niezbędny do wykonania badań. Uwaga! Czas wolny nie oznacza dzień wolny od pracy.
Pracownik może wykonać niezbędne badania w godzinach porannych i przystąpić do wykonywania pracy w tym samym dniu.
Za czas niewykonywania pracy w związku z przeprowadzeniem badań profilaktycznych pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia, a w razie przejazdu na te badania do innej miejscowości przysługują mu należności na pokrycie kosztów przejazdu według zasad obowiązujących przy rozliczaniu podróży służbowych.
Jeżeli na skutek przeprowadzonych badań profilaktycznych okaże się, że u pracownika stwierdzono objawy wskazujące na powstawanie choroby zawodowej, pracodawca jest zobowiązany, na podstawie orzeczenia lekarskiego, w terminie i na czas określony w orzeczeniu, przenieść pracownika do innej pracy właściwej ze względu na stan zdrowia pracownika nie narażającej na działanie czynnika, który wywołał te objawy.
Jeżeli przeniesienie do innej pracy skutkuje obniżeniem wynagrodzenia, pracownikowi przysługuje dodatek wyrównawczy przez okres nie przekraczający 6 miesięcy.

Gdzie należy wykonać badania?

WAŻNE! – a jakże często nie przestrzegane.
Zgodnie z art. 12 Ustawy o służbie medycyny pracy z dnia 27 czerwca 1997 r. badania wstępne, okresowe i kontrolne pracowników oraz inne świadczenia zdrowotne są wykonywane na podstawie umowy zawartej przez podmiot obowiązany do ich zapewnienia, w tym przypadku pracodawca, z podstawową jednostką służby medycyny pracy, upoważnioną do przeprowadzania badań profilaktycznych i spełniającą warunki określone w ustawie.
W związku w tym pracodawcy nie wolno kierować pracownika do przypadkowej jednostki świadczącej usługi w zakresie medycyny pracy, a jedynie do placówki, z którą zawarł odpowiednią w tym zakresie umowę. Nie powinien on również przyjmować od pracowników i honorować orzeczeń lekarskich wystawianych przez inną placówkę.

COVID-owe zmiany w badaniach profilaktycznych

W czasie trwania stanu zagrożenia epidemicznego/epidemii obowiązuje czasowe zawieszenie wykonywania badań okresowych (obowiązków wynikających z przepisów art. 229 § 2 zdanie pierwsze i § 4-5 k.p.).
Pracodawca może dopuścić do pracy pracownika pomimo braku możliwości wykonania przez niego badań okresowych. Po odwołaniu stanu zagrożenia epidemicznego/epidemii, pracodawca i pracownik będą zobowiązani niezwłocznie podjąć wykonywanie zawieszonych obowiązków i wykonać je w okres...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "HR Business Partner"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy