Dołącz do czytelników
Brak wyników

Temat tygodnia

9 grudnia 2021

Czy chorowanie na raka jest dziedziczne?

0 26

Dzięki rozwojowi medycyny możliwe stało się odnalezienie odpowiedzi na wiele nurtujących pytań. Jednym z nich jest bez wątpienia pytanie : „czy chorowanie na raka jest dziedziczne?”. Nim jednak poznamy na nie dokładną odpowiedź, przyjrzymy się bezpośrednim przyczynom powstawania nowotworów oraz sposobom, w jaki ludzie zaczynają na nie chorować.

Jak powstają nowotwory

Za powstawanie nowotworów odpowiadają dzielące się i namnażane w niekontrolowany sposób komórki organizmu. Przyczynę takiego procesu stanowią mutacje genów odpowiedzialnych za kodowanie białek. Mutacje sprawiają, że dana komórka traci pierwotną funkcję, by w konsekwencji przestać podlegać kontroli ze strony układu immunologicznego. Ponadto komórka zaczyna rozrastać się na zdrowe tkanki, a także może tworzyć własne naczynia krwionośne, migracje oraz przerzuty.

Jak ludzie chorują na nowotwory

Większość ludzi choruje na nowotwory w sposób sporadyczny (inaczej spontaniczny), co oznacza, że mutacja powodująca chorobę została nabyta w ciągu życia, nie zaś poprzez wadliwe geny. Zwykle u żadnego krewnego pacjenta nie wystąpiła wcześniej dana choroba nowotworowa (ten sam rak w rodzinie może być efektem narażenia na te same czynniki ryzyka). Dlatego też najczęściej okazuje się, że wśród krewnych większości pacjentów nigdy wcześniej nie wystąpił taki sam rodzaj raka. Co ciekawe jednak, ten sam nowotwór w rodzinie wcale nie musi oznaczać dziedziczności choroby, najczęściej będąc efektem narażenia na identyczne czynniki ryzyka. Wśród najczęściej wymienianych czynników znajdują się palenie papierosów, nadużywanie alkoholu, niezdrowy tryb życia, otyłość, czy zanieczyszczenia środowiska.
 


Dziedziczenie nowotworów

Jak brzmi natomiast odpowiedź na tytułowe pytanie? Czy chorowanie na raka jest dziedziczne? Tak, ma to miejsce w 5 do 10 procent wszystkich przypadków. Warto jednak dodać, że nie dziedziczy się samej choroby, a genetyczną możliwość jej pojawienia się.  Wśród czynników, które mogą świadczyć, że nowotwór został odziedziczony czyli nosicielstwo zmutowanego genu , znajduje się na przykład zachorowanie wcześniejsze niż wynosi średnia wieku zachorowania w danej populacji. Inną przesłankę może stanowić wystąpienie tego samego typu nowotworu u kilku spokrewnionych osób, jeszcze inną zwłaszcza jeśli zachorowanie zostało stwierdzone w kolejnych pokoleniach. Ponadto należy dodać charakterystyczne współwystępowanie nowotworów (np. ten sam rak obustronnie w narządach parzystych).

Warto zaznaczyć, że badania nad mutacjami genów pozwoliły naukowcom wysnuć wnioski na temat najczęściej dziedziczonych nowotworów. Zaliczają się do nich rak piersi, jajnika, jelita grubego, czerniak i rak skóry, siatkówczak płodowy, oraz guz Wilmsa, czyli złośliwy nowotwór nerki wieku dziecięcego. W przypadku raka piersi i jajnika za dziedziczenie odpowiadają mutacje genów BRCA1 lub BRCA2. Ryzyko zachorowania u nosicielek tych mutacji sięga aż 80 procent.

Jeżeli w Twojej rodzinie występowały nowotwory, powinieneś pomyśleć o wykonaniu badań genetycznych, które pozwolą określić, czy w Twoim organizmie występuje mutacja genu.

Jesteś pracodawcą? Dbasz o zdrowie swoich pracowników? Weź udział w programie PracoDawca Zdrowia. Więcej informacji na stronie: planujedlugiezycie.pl zakładka PracoDawca Zdrowia.

Chcesz wiedzieć więcej, szukasz informacji na temat bezpłatnych badań, wejdź na www.planujedlugiezycie.pl lub zadzwoń na bezpłatną infolinię 800 190 590. Infolinia jest czynna 24 godziny na dobę, 7 dni w tygodniu.

Kampania społeczna „Planuję długie życie” realizowana jest w ramach Narodowej Strategii Onkologicznej na lata 2020-2030, finansowana ze środków Ministra Zdrowia

Przypisy